• Digestioa  

    2009-07-02 23:53

    Benito

    Arrazoia Arkaitz, gauza asko digeritzeko, saioetan eta Donostiako Parte Zaharreko soziedadeko menuan ere bai. Eta elikagaien osaketari ekin aurretik (beste baterako utziko dugu) dastaketako sentsazio batzuk zizka-mizka gisara.

    • Plazer handia aukera izatea hizkuntzen irakaskuntzan diharduten urrunekoekin jarduteko. Eta txakurrak oinutsik lehenengo bateko kontsolagarriaren ostean, txakurrarentzako zapatak topatzeko ahaleginean zelako ilusioarekin gabiltzan han eta hemen ikusteak ematen duen poza eta animoa batez ere.
    • Puntu mingotsa ere bai. Zerbaiten bila ikusten dituzu begiak, baina ez duzu zer asmatzen, mundu honetan barne-tentsio asko barruntatzen ditut, eta eskerrak umore ikuturen bat datorrela lantzean behin (Ortaren eta Heyworth-en umorea eskertu nuen bereziki).
    • Pertsonak, hor dago koxka. Komunikazioari pertsonen ikuspegitik heldu (horixe esan nahi nuen Martin Perisi egin nion galderan), lanari pertsonen jokaerarekin ekin, eta prestakuntza pertsonengan oinarritu (haien gaitasunetan, baina balore, pertzepzio eta esperientzietan ere bai). Ortak begiei ere erreparatzeko esan zigun azken batean.
    • Praktikoak izan behar dugu, bai, baina praktika ez da -askotan uste den bezala- errazena eta eskuragarriena. Alderantziz, praktika ona lortzea teoriaren konstrukto korapilotsuenak baino konplexuago gerta daiteke.
    • Nekea: A8a, beroa, ikasturtearen amaiera, gauza interesgarrien zaparrada...

  • Uso eta erabilera  

    2009-06-30 22:08

    Benito - didaktika

    Miramarreko bigarrena gaur. Ernesto Martin Perisek zabaldu digu eguna eta berriro ere gogoratzeko moduko aipamenak ekarri eta zer pentsatua eman dizkigu.

    "Concepciones acerca de lo que supone ser capaz de usar una lengua" izan du izenburu saioak. Hasiera batean ikastaroko gai orokorretik —hizkuntz-irakaslearen hasierako prestakuntza— apur bat aldentzen zela pentsatu dut, eta akaso horrela izan da, baina berriro ere hizkuntzaren ikuspegiaz hausnartzera etortzea eta gogoratzea eta hura erakustea ez dut uste ezein hizkuntza irakaslerentzat batere kalterako izango denik  (berria nahiz aritua). Hainbat urte bueltaka eta hamaika biderrez aldarrikatu arren oraindik klaro-klaro ez dabilen kontua dela esango nuke.

    Martín Perisek hamaika buelta eman dizkio kontuari, egia esanda, eta argi botatzen ditu ideiak eta laginak. Apuntatzeko modukoak izaten dira ekartzen dituenak, bereak edo beste inorenak:

    • Gaitasun testuala hizkuntzen arteko zubia dugu, hizkuntza desberdinetako hiztunen artetik gutxien aldatzen den konpetentzia.
    • Hizkuntza erabiltzen hastea ez da hizkuntza ahoskatzen hastea. Komunikazioaren adierazlea ez da hots-kopurua, komunikazioaren bidez transmitizen denaren kopurua baino.
    • Elkarrizketa ez da interrogatorioa.
    • Gramatika emaitza da, komunikazioaren ondorioa, ez komunikazioaren ezinbesteko baldintza.

    Bere horretan seguruenik gogorrak edo kriptikoak egingo zaizkizue hitzok, polemikoak ere bai. Baina argi dauka zer den hizkuntza erabiltzea, eta argi utzi digula uste dut.

    Hitzaldiaren izenburuaren azkenengo pasartea gaztelaniatik euskara ekarrita mezu honi etiketa bat gehitu behar niola konturatu naiz gainera: "...el uso de la lengua" > "... hizkuntzaren erabilera". Soziolinguistika etiketa gehitu dut hain zuzen ere. Perisi parafraseatuz ideia bat zirriborratu dut bat-batean: "hizkuntzaren erabileraren adierazlea ez da botatzen diren hotsen edo letren kantitatea, hizkuntza horrek komunikazioaren bidez transmititzen duenaren kantitatea eta kalitatea baino".

    Goizaren gainerako orduak ECMLko Frank Heyworth-ekin eman ditugu. Hizlari atsegina eta umoretsua, ingelesen estilora. Pinganilloaren menpekotasunak horrelakoak ondo gozatzeko aukera kentzen digu askotan, lastima.

    Europako Markoaren ingurumaritik abiatzen da bere lana (bide batez, Europako Markoaren filma ikusi duzue zuek? Bideo-clubean ez dut topatu). Markoaren ereduaren antzera hizkuntza-irakaslearen gaitasunen mapa desberdinak aurkeztu dizkigu, berak esan duen bezala, hizkuntza-irakasleak zer egiten jakin behar duen. EPOSTL, EPSTL eta EAQUALSen profila. Funtsean hizkuntza irakaslearen profila lan-munduan gero eta ohikoagoak diren konpetentzien zerrendetara ekartzeko saio desberdinak. Berak esan duen modura, hasiera batean apur bat deprimentea izan daiteke zenbat gauza egiten jakin behar den, baina tira perfekzioa ere ez dugu beti lortuko.

    Ideia ezagun gehiago, hiru profil motarena adibidez: konpetentea, trebea eta maisua izendatu daitezkeenak, hau da, egiteko gai dena, ondo egiten duena, eta egin ez ezik eredu edo maisua ere izan daitekeena (azalpen kaseroan).  Kalitatearen kontzeptua ere bai, pertsonen asebetetzea eta emaitzen lorpenetan kokatua, EFQM ereduetan bezala adibidez. Azken batean mundu profesionaleko ikuspegi eta ideiak geure profesiora ekarrita.

    Konpetentzia maila horretara ailagatzeko giltza batzuk aurkeztu dizkigu:

    1. Lidergoaren garrantzia
    2. Datuen bilketa eta behaketa
    3. Hausnarketa eta bideratzaile (facilitadorea) paperaren beharra.

    Esan bezala, lan mundutik datozen ideiak eta ikuspegiak, handik ezagunak egin zaizkigunak, baina logikoa da, ezta? gurea ere lanbidea da azken batean.

    Behaketa eta fazilitazioa (zelan itzultzen da hau?) jorratu ditu azken zatian. Interesgarria, baina dudatxoa geratu zait hasierako prestakuntzarako tresna egokienak ote diren, akaso etengabeko prestakuntzarako bai, baina hasberrien kasuan haien erabilpena askotan mugatuegia ote daitekeen pentsatzen geratu naiz.

    Tira ba, bihar gehiago, eta geureaz.

  • Praktikatik teoriara  

    2009-06-29 21:06

    Benito - didaktika

    Gaur konektatu bako eguna eta hausnarrean ipini naute entzundako batzuek:

    • Prestakuntza ez da entrenamendua
    • Gaitasuna garatzen bada, jardunagatik ez da hainbeste arduratu behar.
    • Hizkuntza irakastea etengabeko elkarrizketa da
    • Norberak eraiki behar du bere "teoria"
    • Uler diezazutela nahi baduzu, uler iezaiezu.
    • H1ean hitz egin daiteke H2an komunikatzeko
    • Bat-batean erreakzionatzen jakitea da kontua
    • Zailena egiten ari zarenaz hausnartzea da.
    • Ikastaroak ezin dira oinarri teorikotik hasi.
    • Esperientzien elkartrukatze soilak ez du aurrera egiten laguntzen.
    • Elkarreragina ezin da transmisioan oinarrituta predikatu.

    Eta idatzi ahala zer egiten ari naizen pentsatzen. Bide batez, zuen irakasleak zergatik izan dira onak?

    Bihar gehiago, bitartean  hemen, hemen, hemen edo hemen.

    Argazkia: Miramar. Egilea izeus. Lizentzia.

  • Udako itsasmira  

    2009-06-24 00:26

    Benito - euskalduntzea

    EHUren udako ikastaroetan murgilduta ikusi dut jendea egunotan. Asko dira eta interesgarriak diruditen gauza asko seguruenik. Egia da era berean San Juan suarekin erre ohi ditugula azkenengo munizioak, honez gero norbera ere erre ez bada, eta uztail eta abuztu osoak ditugu aurretik geratu zaizkigun azken kartutxoen txinpartak ahazteko arsenala irailean berriro bete orduko

    Baina tira, gure mundutxo honetan hain aukera gutxi gureaz jarduteko, badakizue didaktika kontu esoteriko horiek, eta datorren astean Miramarreko itsas-ikuspegiari begira jarri eta ikastaro kategoriarekin El profesor de segundas lenguas / II: la formación inicial y el desarrollo de la competencia docente (pdf) izeneko bat dugu.

    Egitarauaren pdf-a deskargatu eta kuxkuxeatzeko umorea izan baduzue, ikusiko zenuten nire izena dagoela irakasleen artean. IKAko Xabier Bastida eta biok handik eta hemendik etorritako adituen azalpenen ondoren, gure erakundeetan euskara irakasleak abian jartzeko zer egiten dugun kontatuko dugu. Ez dakit horri "lezioa" kategoria eman dakiokeen, nik neuk behintzat ez dut hartu inori instrukzioak emateko asmorik. bakar-bakarrik helduei euskara irakasleak ziurtatzeko zer egiten dugun, zertzuk arazo aurkitzen ditugun eta nondik nora gabiltzan kontatu.

    Irakasleak aurkitzea eta hasierako prestakuntza ziurtatzea izaten da gure sektorean gehien aipatzen diren kezketako bat. Seguruenik IKA edo AEK bezalako erakundeetan handiagoa. Baten batek bota zuen lehengoan euskaltegietan inoiz irakasle ibili den jende kopurua ikargarria dela, joan eta etorri izugarria daukagu gurean azken batean. Eta arazoak gutxi ez, ezta?

    Beraz, bolbora apur bat geratzen bazaizue, eta tiroa Donostiaraino ailegatzeko moduan bazaudete, aukera ona daukazue honetaz munduan zer dabilen entzuteko gehien bat, baita gu zertan ari garen ere, eta azken eguneko mahai-inguruan zuen kezkak, galderak eta ekarpenak gurekin batera plazaratzeko.

    Berriz, bolbora amaitu bazaizue , eta hala ere irakasle berrien prestakuntzaz zerbait esateko edo komentatzeko baduzue, hemen daukazue aukera plazaratzeko, beti bezala. Eta Miramarren egongo garenok estimatuko dizuegu gainera ikuspegi eta ideien ekarpena.

    Datorren astera arte beraz, eta besteoi (gehienoi, ezta?) ondo pasa uda, merezi duzue eta.

    PD: saiatuko naiz gure "lezioaren" materialak ekartzen, apur bat txukuntzen ditudanean. Eta Miramarren wifia ondo badabil, erretransmisio modukoren bat egiten.

  • Beste urrats bat  

    2009-06-22 08:59

    Plisti-plasta

    Mezu honetan aipatutako norabidean urrats berri bat izan liteke honako hau: Babelwith.me

  • Layers.com: web orriak osatu eta eraldatu  

    2009-06-14 01:18

    Karrajua - internet

    http://layers.com/

    Egunero sortzen dira hainbat web aplikazio, Interneten mila gauza desberdin egin eta konpartitzeko. Wwwhat's New bloga sarritan aipatu dugu hemen edo Atoan-en, izan ere horrelako aplikazioen berri izateko iturri onenetako bat da, Diego Polo egileak han eta hemen bildu eta ederto komentatuta ekartzen dizkigu egunero.

    Gaurko labekadan hain zuzen ere sinplea dirudien aplikazioa erakutsi digu: Layers.com. Sinplea ideia, funtsean webgune batean oharrak, argazkiak eta bideoak erantsi eta web orri horren zeure bertsio osatua egin eta publikatu ahal duzu. Web semantikoaz eta web bertikalaz mintzo dira Layers.com-eko egileak. Hala izango da, baina, lehenengo kolpe batean, aukera sorta handia zabaldu dutela begitandu zait.

    Zer egiten da Layer.com horretan bada?

    • Horrelako aplikazioetan ohikoa dena: joan, erregistratu, eta kontu bat zabaldu.
    • Bookmarklet-en bidez funtzionatzen du. Beraz, ematen dizuten esteka zure nabilgatzailearen barran kokatu behar duzu. Badakizue zertaz ari naizen? Galdetu bestela.
    • Nahi duzun orrira nabigatu, behin han zaudela, orri horren gainean layer ("layer" euskaraz "geruza" itzul dezakegu) bat egin nahi baduzu, klikatu nabigatziaileran botoian eta segidan (beno, apur bat itxaron behar da), menu bat zabalduko zaizu.
    • Aukeratu testuaren pasarteak eta gehitu oharrak. Oharretan bideoak eta argazkiak ere txertatu ditzakezu.
    • Kokatu ondo oharrak, gorde zure "geruza" eta publikatu.

    Askok nahiago izango duzue ikustea azaltzea baino. Proba bat egin dut Argia.com-en Pello Zubiriak publikatu duen artikulu honekin, Transito Amaguaña indigena ekuatoriarrarren heriotzaren harira idatzia. Saiatu naiz artikulua irakurtzeko laguntza eta gida ematea balizko ikasle bati. Proba baino ez da, beraz ez zaitezte hasi aizkora didaktikoak zorrozten. Hemen daukazue: http://layers.com/bontxi/305.

    Hobetzeko batzuk dauzka layer.com horrek duda barik: oharrak bilduta edo zabalik erakusteko aukera, testuaren erreferentzia argiago erakustea, disenua eta kolorea, oharretan iruzkinak gehitzeko aukerak... Baina ez diezaiegun meritua kendu hasi berriei, ez dute merezi eta. Sinpletasunetik imaginatu eta espero ezin daitezkeen ideien esparru ikaragarria zabal dezakeen beste aplikazio bat da eta. Adibidez:

    • Hiztegi lagungarria eskaintzeko erabili (Aizu! edo HABE aldizkariek egiten duten bezala, baina alboan edo azpian jarri beharrean testuaren gainean bertan).
    • Pasarte edo testu zatiei buruzko iruzkinak, galderak edo zer eginak plazaratu
    • Loturak gehitu informazio osagarrira, baliabideetara, ariketetara...
    • Testu idatzien edo weborri osoen zuzenketa edo ebaluazio oharrak txertatu.
    • Itzulpenak, parafrasiak, zer eginak txertatu.
    • Zirriborroak komentatu eta eztabaidatu.
    • Kolaboratiboa da, hau da, askoren artean editatu daiteke layer bat (hala iruditu zait behintzat), beraz, web orri baten gainean zer egin desberdinak banatu daitezke pertsona desberdinen artean.
    • Atazak, zer eginak edo ariketak aurkeztu eta eskatzeko.
    • Webgune batean zer dagoen azaltzeko, tutorial modura edo.
    • ... eta okurritzen zaizuen beste guztia.

    Aukera didaktiko-pedagogiko eta sozial handiak zabaltzen dituen beste aplikazio bat beraz, orain kontua, beti bezala, aplikazio horiek aurkitzea eta erabiltzea da. Tresnak berez tresna baino ez baitira azken batean.

  • Zaila  

    2009-06-13 01:24

    Benito

    Ez dauka beharleku makala Mujikak, ez. Euskara zaila da ikasten, bai. Horren arabera, lan zatarra tokatu zaiola pentsa daiteke.

    Nago gobernu horretako batzuen ustez euskara Goldberg-en makinaren antzeko zerbait dela, denok ulertzeko moduan esan ahal dena behar barik konplikatzeko kapritxa. Edo Prokustoren batek ohean sartu dituela sentitzen dutela, norberaren handitasun linguistikoa burdinezko ohe gogor batean sartu arte estutzen dituela. Edo beti mendiaren hegal batean daudela, beste aldea Föhn-en bizileku eternoa dela uste dute,  laino beltza eta lanbro zarratua baino ez  dute irudikatzen han.

  • Nor, zer, nola  

    2009-06-10 17:17

    Benito

    Bakigu nor, interesgarriena falta da orain: zer eta nola?

  • Hala izan bedi, aska balegi  

    2009-06-10 16:24

    Ekidazu

    Hala izan bedi, aska balegi tronua.

  • HABEren zuzendari nagusiari  

    2009-06-10 16:16

    Karrajua - HABE

    Plisti-plasta

    Hiru kontutxo/ipuintxo besterik ez dizkiot aipatuko gaur-gaurkoz, Hona:

    1.    Prokusto (Joxerra Garziaren hitzetan)

    Grezia zaharreko mitologia aberatsean bazen pertsonaia bat, behin baino gehiagotan aipatu izan dudana, liluratuta bainauka: Prokusto. Nor zen Prokusto hori? Bada, bide-bazterrean egon ohi zen erraldoi bat. Ohantze edo ohe moduko bat zeukan Prokusto hark, bere neurri-neurrikoa. Bidean pasatzen ziren bidaiariak hartu, eta bere ohean etzan arazten zituen, banaka. Hala jakiten zuen ea bidaiari bakoitzak luzera egokia zuen edo ez. Bidaiariren bat txikiegia bazen, hartu beso-zangoetatik, eta bortxaz luzatzen zuen, harik eta luzera egokia hartzen zuen arte. Harik eta bere ohearen tamainakoa egin arte, alegia, nahiz bortxazko luzatze horretan bidaiaria hil. Oherako handiegia bazen bidaiaria, berriz, ohez kanpo geratzen zitzaizkion puskak moztu egiten zizkion Prokustok, bidaiariaren beraren hobe beharrez beti ere. Alegia, tamaina egokiko izan zedin bidaiaria: ez handi, ez txiki… handi-txikia ohearen arabera juzkaturik beti ere.

    2.    Rube Goldbergen makina

    Rube Goldbergen makina edo gailu guztiek badute ezaugarri nabarmen bat: eginkizun errazena egiteko ere oso zeharkako bideak erabiltzen dituztela, alegia. Fisika eta surrealismoaren arteko nahasketa dira (patafisika). Nik beste urte dituzuenok, agian gogoratuko dituzue TBOn agertzen ziren tankera honetako makinak. Indianako Purdue Unibertsitateak urtero antolatzen du Goldberg-makinen lehiaketa, irabazle izateko ahalik eta urrats eta prozesu luzeenak burutu behar ditu makinak emaitzara heldu baino lehen.

    3.    Föhn efektua

    Alpeetako haize entzutetsu baten izena hartu du efektu honek. Erliebe menditsuetan gertatu ohi da, aire bero eta hezeak gora egin behar izaten duenean mendiak eragiten dion traba gainditze aldera. Honek ur-lurruna hoztu egiten du eta kondentsatu, ur-tantak sortuz haizealdeko mendi-hegalean, hodeiak eta euri zaparradak izan ohi dira bertan. Haizebeko mendi-hegalean, ostera, oskarbi izaten da eta tenperaturak gora egiten du.

    Izan beza jakituria lagun zuzendari nagusiak, Prokustoren, Goldbergen eta Fönnen hatzaparretatik ihes egiteko.

    Argazkia: Máquina de Rube Goldberg en la base del Alinghi. Egilea: freshwater2006. Lizentzia.

  • Erabilera eta ikastea  

    2009-06-07 18:16

    Benito

    Atzo Berrian Joxe Manuel Odriozolak publikatu zuen artikulu bat hizkuntz-politikan egon diren azkenengo mogimenduen harira: elebitasuna, nortasuna, hizkuntza. Mamitsua beti bezala, baina hitz hauekin geratu naiz:

    Erabilerak adierazten duena ez da bakar-bakarrik euskararen osasun-egoera. Erabilerak adierazten du, orobat, hiztunaren zer-nolakoa ere, hizkuntzak, ikasi, erabiltzen diren neurrian baizik ezin direlako ikasi. Euskaldun izatea ez da euskara-jakite kontua, maiz esan izan dugunez, hizkuntza bat modu akademikoan eta formalean (eskola, euskaltegia...) jakiteak besterik gabe ez duelako inor hizkuntza horretan sozializatu denik frogatzen.

    Identitate kontuak gorabehera, uste dut funtsean hemen planteatu den dikotomiaren buelta bat aurkeztu digula. Jakitea-sozializatzea Odriozolak, eskurapena-ekintza esan Plistik, ikasi-egin esango nuke nik akaso. Odriozolari kasu eginez gero, nola uztartu beharko genituzke ikaskuntza eta sozializazioa? Ikasleentzako aktibitate sozialak bultzatzen (askotan ikasleentzat soilik diruditenak)? Euskal komunitatearen sozializazio-sareetara ekarriz (topatzen eta bertan sartzen errazak izaten dira?)? Ikaskuntza eta sozializazioa bereiziz (de facto askotan egiten den bezala. Hemen "ikasi" egingo duzu, eta gainerakoa...)? Eta hizkuntza erabiltzen ez bada, nola ikasiko da? Alferrik ari gara orduan?

  • Ostretan ere badago zer ulertua  

    2009-06-05 21:49

    Benito

    Picassoren hitzak bertan behera utzi dituzu, kar, kar. Ostraren forma ustez deszifraezinak ere asko esango digu, galdetuz gero, eta paradoxa, arte figuratiboa abstrakzioa baino latzagoa da ulertzen, dena bistan-bistan egon arren.

    Neure aldetik burutazio batzuk.

    • Lehenengo eszenako informatikariak bete du asmoa, konpetentzia deitzen den hori nola edo hala baduela esan liteke. Baina zer eta nola ikasi du bitartean? Zer bereganatu du? Jakintza edo konpetentzia terminoetan, noski. Prozesu berdintsua jarraitu du bigarren eszenako ikasleak. Hizkuntza batzuk erabiltzeko konpetentzia duela frogatu du, termino klasikoetan ulertuta, hizkuntza horiek jakin ez arren. Eta hizkuntza horietan ikaskuntza prozesua burutu du bitartean? Zer, nola, noiz?
    • 3. 4. eta 5. eszenetan berriz, alde bat nabaritu dut. Aurreko biek ez dute ikasteko ardurarik izan, ikasiko zuten zerbait, seguru, baina ez da hori asmoa izan, arazo tekniko bat konpondu eta klaserako lan bat egitea baino. Azken hauek berriz, ikasteko zerbait ari dira egiten, baina ikasteko zerbait horrek ikastea beste funtziorik ez duela pentsa daiteke. Akaso hemen kontrako galdera egin daiteke: badakigu zer eta nola ikasiko dugun, baina zertarako? Zer egin behar da horrekin? Zer emango digu? Hiztegia zein hitz bilatzeko behar dut? Blogean zer kontatuko dugu? Nori kontatuko diogu ipuina? Nork entzungo digu, zergatik?

    Eskurapena eta ekintza nola ezkondu? Galdera polita duda barik. Nola eman esanahia ikaskuntzari eta nola ikasi zerbait egitetik?

    Ildo horretatik beste gauzatxo bat. Bihar Mintzaeguna dela eta bide batez kasik. "Blog bat egingo dugu komunitatearekin harremanetan jartzeko" pentsa daiteke. Eta ikaskuntzaren ikuspegitik hala izan beharko da, baina beste zerbait pentsatu behar dela uste dut: komunitateari zer esango diogu gurekin harremanetan hasteko interesa izan dezan? Nola piztuko dugu gurekiko komunikazioa? Ikasteko beharrezko dugun hori.

    Edo. Berba egin behar dut ikasteko. Euskaldun batekin egingo dut. Zergatik nahi izango du pertsona horrek nirekin jardun? Zer eman ahal diot? Eta berak niri? Gure hitz-trukeen motibo bakarra hizkuntza (tresna) baino ezin da izan.

    Bufa. Ostren enpatxua hartu dut. ;-)

  • Figuraziotik abstrakziora  

    2009-06-05 20:34

    Plisti-plasta

    Arte figuratiboaren ertzak lausotzen direnean, azala garrasi bihurtzen denean (Francis Bacon gogoan), mundu lausoetan murgiltzen gara edozein artetan, hala margolaritzan nola didaktikan.Niri neuri ere bost koadro horiek ibilbide bat iruditzen zaizkit, narrazio bat. Hasi konektibismotik eta konstruktibismoan amaitzen dena, tartean hainbat paradoxa eta mestizaje. Etengabeko borroka dialektikoa islatzen dute gainera: ekintzaren eta eskurapenaren artekoa, hoditeriaren eta jarioaren artekoa, gizabanakoaren eta gizasozialaren artekoa, egituraketaren eta kaosaren artekoa.

    Argi ditzadan zenbait kontzeptu erakusketa bateko liburuxka baino ilunago eta pedanteago jartzen ari naiz eta.

    1. Ekintza eta eskurapena/ Hoditeria eta jarioa.

    Konektibismoak zenbaitetan jakintza burmuinetik kanpo kokatzen du, sareko adabegietan. Hodia bera da garrantzitsuena. Ekintza da gunea; eskurapenak, ostera, pisu arina du oso (ikus 1. koadroa). Baina zuzenbiderako edo informatikarako, adibidez, baliagarria dena, baliagarria al da hizkuntzen ikaskuntzarako?

    Mistoagoa da bigarren koadroa. Unibertsitateko gaiaren kasuan eskurapenak pisu arina du, hizkuntzei dagokienez, berriz, apenas dagoen eskurapenik. Etorkizunean eskurapenak zenbait testuingurutan ez al du pisua eta ezinbestekotasuna galduko?

    Konektibista al da hirugarren koadroa? Honela izan daiteke itxuraz, baina sakonera jota bada paradoxa handi bat. Hizkuntza bera baita hodiaren osagaietako bat. Nola liteke orduan, hodia bera bihurtzea eskurapenaren helburu? Joera konektibista hutsa erabiliko bagenu, PLNa izango litzateke helburu eta ez hizkuntza. Agian, eskurapena helburu denean, konektibismoaren formulazio berri batera jo beharko genuke: garrantzitsuena ez da edukia, edukia eskuratzeko sortzen dugun ikas-dinamika baizik.

    2. Gizabanakoa eta gizasoziala (ikaskuntza soziala)/ egituraketa (syllabusa) eta kaosa.

    Laugarren koadroan konstruktibismo sozialean ari gara. Konektibismoak ez bezala, konstruktibismoak, paradigma helduagoa izanik, zenbait gauzatze metodologiko ditu: AOI da horien artean entzutetsuena. Baina badira definitu beharreko  hainbat esparru. Besteak beste, nola uztartu ikasle bakoitzaren eskurapen hurbileko gunea eta taldearena ataza kolektiboetan? Modu sozialean ikasten badugu ere, eskurapena pertsonala da. Nola uztartu bi kontu hauek? Horretarako ebaluazio pertsonalizatua eta autoebaluazioaz gain, beste bide batzuk ere bilatu behar direlakoan nago. Eta syllabusari buruz, zein da planteamendua? Beharrezkoa al da syllabusa ala egokiagoa al da burmuinak kaosa bere neurrira ordenatzeko duen gaitasunaz baliatzea? Nolako syllabusa: pertsonala, kolektiboa, aldez aurretik erabakitakoa, hizkuntzaren erabilera estandarretan oinarritua, unean uneko ebaluazioaren bidez apurka-apurka eraikia?

    Sozializazio eskaseko konstruktibismoa erakusten digu bosgarren koadroak. Konstruktibismo hutsean amaitu da, beraz, gure ibilbidea. Erakusketako liburuxka ixteko ordua da.

    Nire lagun batek (margolaria bera, ez dut uste kasualitatea denik) opor garaia heltzen denean beti galdera bera luzatzen dit: zergatik ari haiz beti urrunera joateko bidaia prestatzen. Ez al haiz konturatzen zenbat gauza dauden gorde gordean, nork ikusiko, metro karratu batean? Horixe izan da nire asmoa, didaktika metro karratu batzuk hona ekartzea eta bakoitzak, idatziz edo ez, bere narrazioa osatzea.

  • Hitz egiteko eguna  

    2009-06-05 17:13

    Benito - hitz egitea

    Ohiko letaniak zabaldu ziren lehengo astean Ibilaldia dela eta ez dela: jendeak erdaraz hitz egiten duela, euskarazko mintzorik ez dela entzuten eta enparauak.

    Aspaldiko kontuak dira bai. Azken batean urteetan frogatu digute egun bateko ekitaldiak, handia, jendetsua eta hunkigarria izan arren, ez dituela hizkuntza-ohiturak derrepentean aldarazten. Alegia, ikastolen jaialdi horiek (eta beste batzuk) euskararen egunak izango dira, baina ez oro har euskaraz hitz egiteko egunak.

    Bihar berriz, bai, euskaraz hitz egiteko eguna izango dute askok.

    Ez da hain handia, ez zaio hedabideetan zalaparta gehiegirik emango (ezta hedabide euskaltzaleetan ere), euskaltzale askoren arretarik ere ez du lortuko seguru asko, ez inor kezkatuko urlia edo berendia handiren bat agertu ez delako, baina joango direnek euskaraz hitz egingo dute, seguru. Kostata batzuek beharbada, baina ez dute egun bategatik euren arteko hizkuntza aldatuko ere, asko elkarrizketa honetara ailegatu diren azkenak izan arren.

    Horixe. Bihar, ekainak 6, Mintzaeguna Gasteizen.

  • Eskola piktorikoak  

    2009-06-05 14:26

    Benito

    Margolanen artean sartuta zure erakusketa horretako koadroek eskola piktoriko desberdinen ikutuak dituztela begitandu zait.

    Hiper-errealismotik hasi gara, kostunbrismotik gertu, errealitatearen eta ohituren isla zehatza, errealitateak bere biluztasunean pentsarazten digu, mozorrorik gabe. 

    Dena dela, erakusketan aurrera egin ahala, errealismo hori ametsekin eta desioekin batuz doa surrealismoaren eta futurismoaren bideetan. Ikusten eta nahi dugun errealitatea fusionatzen doaz apurka-apurka.

    Bilakera eta hor eten, azken txanpan ia espero gabeko buelta hartu digu. Errealitatearen eta ametsen erakustalditik ekintzara pasatu gara, muralismoa bezalako arte sozialera. Orduan konturatu naiz bost koadro horiek ez direla margolan isolatuak, mural baten piezak baino, narrazio batenak.

    Ez dut ulertzen narrazio horrek nora garamatzan, baina Picassok esan ei zuen modura: "-Ostrak gustatzen zaizkizu? -Bai. -Eta ulertzen dituzu?".

    Arte figuratiboaren aurrean gaudela da ziurtatu ahal dudan gauza bakarra. Eta ez da gutxi.

  • Guggenheimen  

    2009-06-04 22:21

    Karrajua - AOI

    Plisti-Plasta

    Erakusketa polit batean izan nintzen lehengo batean Guggenheimen. Bertan ziren Chomsky, Piaget , Vigotsky, Siemens, eta Downes margolari ospetsuen maisulan zenbait, hormatik zintzilik. Halakoetan egiten dudan legez, bost koadro aukeratu nituen, berorietan murgildu eta, gehiegi ulertu ez arren, margolan bakoitzari sentsazioak xurgatze aldera. Tentazioari ezin eutsi eta deskribatu egingo dizkizuet koadrootan agertzen ziren eszenak.

    1. eszena

    Informatikaria bere bulegoan lanean. Bezero bati egin zioten web-orriak akatsa du eta arazo hori konpontzen saiatzen ari da. Egia esan, berak berez ez daki akats hori konpontzen, ez dago honelako milaka kontu aurreikusezin buruan gordetzerik; gainera, gauzak egun batetik bestera aldatzen dira alor honetan. Arazo bat du baina badaki nora jo, non bilatu, non galdetu. Konponbidea sarean bertan aurkitu du.

    2. eszena

    Ikasle bat bere gelan lanean. Unibertsitaterako lan bat prestatu behar du. Lana osatzeko hamaika lekutan ibili da kuxkuxean. Ingelesezko, katalanezko, euskarazko eta gaztelerazko testuak bildu ditu. Ingelesarekin eta katalanarekin hala-moduz moldatzen da, baina sarean aurkitu dituen zenbait tresnaz baliatuz lortu du testu horiek neurri handi batean ulertzea. Prest dauka lana.

    3. eszena

    Ikaslea eta irakaslea sarean lanean. Euskara ikasi nahi duen ikaslearen PLEa osatu nahian dabiltza. Aste honetan sarean aurkitu dutena partekatzen eta aukeratzen ari dira. Pare bat jario interesgarri aukeratu dituzte. PLE edo PLNan badituzte dagoeneko hiztegiak, aldizkariak, abestiak, eduki jarioak eta harreman sare pare bat. Horretan jarraituko dute denboralditxo batean.

    4. eszena

    Hamabost ikasleko talde bat euskaltegian. Ataza bat egiten ari dira. Guztien artean pentsatutako ataza da. Blog bat egingo dute. Horretarako hainbat erabaki hartu dituzte: egitura, helburua, hartzailea, gaia… Bloga publiko egiteko asmoa dute eta beronen bidez komunitatearekin harremanetan hastekoa.

    5. eszena

    Alboko ikasgelako taldea. Ataza bat egiten ari dira. Irakasleak ikasleek ipuina kontatzen ikas dezaten nahi du. Ikasleen esku utzi du azken erabakia, dena den. Ados egon dira eta irakasleak zenbait ataza bideragarri proposatu ditu.

    Horrela utziko ditugu oraingoz eszenak, gehiago osatu gabe. Hurrengo batean kontatuko dizuet horietako bakoitzak zer eragin zidan. Tartean aukera duzue, nahi baduzue, koadro bakoitzean murgildu eta printza didaktikoak ateratzeko.

    Argazkia: Guggenheim Structure. Egilea: picturetunes. Lizentzia.

  • Kota bat  

    2009-06-02 11:26

    Benito

    Eskerrik asko Joseba. Unibertsitatean gauza interesgarrian egiten zabiltzatela eduki dugu susmoa aspaldian, azaleratzen hasten diren neurrian ikusiko ditugu gainera, oraingoan bezala.

    Aurrera bada, jarraituko dugu bloga.

  • Koherentzia, kohesioa eta aberastasunaren balioa  

    2009-06-01 03:04

    Benito - EAE

    EAEko gobernu berriaren hizkuntz-politikarenak tentuz hartzekoak izango dira oraindik, goiz da edo. Beldurrerako motiborik ez ei dago, hala ere, esanak esan, mesfidantza da nagusi euskaltzaleon artean, kontrakorik frogatzen ez den bitartean edo. Ez gara justuak izango eta badaezpada, zer dugu honez gero?

    • López lehendakariaren inbestidura-diskurtsoan (pdf): "Gizarte batek bi hizkuntza izateak aberastasuna dakar". Aniztasunaren eta aberastasunaren diskurtsoa. Zuzena, polita, gaur-gaurkoa, XXI diskurso inpekablearen topiko estandarra nonbait.
    • Isabel Celaa, Hezkuntza sailburuak: "Hemos vivido bastantes años en el sistema educativo pensando sólo en términos 'euskera-castellano'. Es un empobrecimiento".
    • Rafael Bengoa, Osasun sailburuak: "La interconexión profesional en España y en Europa se debe enriquecer y no nos debemos encerrar en nosotros mismos debido al idioma".  Ondoren, Osakidetzan euskararen merituen murrizketa iragarri.

    Bi hizkuntzak ez ziren ba aberastasuna? Derrepentean ondarea zena pobrezia bihurtu da? Krisiak hain arin debaluatzen ditu baloreak? Ala burbuila batek puztuta eduki du balioren bat?

    Beste gauza bat izan daiteke. Egunotan hainbat irakasle aztertzaile lanean dabiltza tituludungaien diskurtso idatziak analizatzen. Ebaluazio-irizpideen artean apreziatuenak eta seguru aski gutxien ulertuak: koherentzia eta kohesioa. Aberastasunaren irizpidea kakaztu digute hemen eta nik ere ez dut ondo asmatzen beste horiekin. Aztertzaile horiek lagunduko digute akaso. Izan ere, diskurtso arazo-baten aurrean gaudela susmatzen dut, zerbaitetan koherentea izan ez baina kohesio arraro bat erakusten duena.

    Celáaren beste hitz hauetan bezala: "Una lengua impuesta nunca será amada y una lengua querida será más usada".

  • Udaberri galdua  

    2009-05-28 22:40

    Benito - bideoa

    http://udaberrigaldua.blogspot.com/2009/01/aurkezpen-nutritiboa-bazkarian.html

    Ez da lehenengo aldia Josi Sierraren lana hona ekarri duguna. Komunikazioan ikasle nekaezina (bienke!), poliblogaria eta bideogilea gure Josi. Aspaldian eman zigun proiektu honen berri, eta lehengo maiatzaren 19an aurkeztu zuen Galdakaon, bere herrian.

    Kamera eskuan, 36ko gerraren lekukoen bidez oroimen historikoa berreskuratzeko lana egin du egitasmo pertsonal honetan, ilusioz eta gogoz, ondo dakigu ezagutzen dugunok. Eta lanaren fruitua guztion eskura jarri du sarean gainera. Orduko bizipenak kontatzen dizkiguten pertsona arrunten ahozko testigantzak bideoan. Memoria historikoa berpizteko ez ezik, ahozko euskararen dokumentu ugari ere ekarri dizkigu, duda barik, euskararen ikas-irakaskuntzan interesgarri bezain baliagarri egin ditzakegunak.

    Dokumentu eta informazio gehiena Udaberri galdua blogean publikatzen du Josik. Horrez gain, blip.tv zerbitzuan Udaberri galdua kanala zabaldu du bideoak kalitate onean publikatzeko. Gogoratu blip.tv-k bideoak jaisteko aukera ere ematen duela. Horrez gain, blogean elkarrizketatuko pertsonen zerrenda eta erabilitako galdetegia ere jarri dizkigu eskura.

    Lan ona, eta gainera gustuz eta maitasunez eginda (ondo dakigu, jakin).  Aupa Josi eta ondo pasa igandean.

  • Gaitasunaren ebaluazioa  

    2009-05-26 22:12

    Benito - ebaluazioa

    Jolausen eskutik konpetentzien gaitasunen munduan paseoan Kataluniara heldu eta gaitasunen ebaluazioa jorratzen duen Xabier Villelaren aurkezpen honetara heldu naiz: Com avaluar per competències?

    Mezuan dokumentu bi daude, diapositiben aurkezpen bat (powerpointa nahi baduzue),eta testu-dokumentu bat. Konptetetzien saltsetan gehiegi sartu barik, bistan agertu den taulari erreparatu, gustatu, eta beste zer eginik ez daukadala itzultzea pentsatu dut. Ideiaren edo gogoetaren bat ekarriko digun edo.

    Bi ebaluazio ereduren arteko konparazio-taula

    Edukien ebaluazioa Gaitasunen ebaluazioa
    Zenbakiak erabiltzen ditu Gaitasun mailak erabiltzen ditu
    Pertsonak konparatzen ditu Indibiduala da
    Ez dakitena aurkitzen du Euren maila ezartzen du
    Ebaluatuak ez du parte hartzen Ebaluatuaren partaidetza behar du
    Une batean ebaluatzen da Prozesu guztia ebaluatzen da
    Ebaluatzailea pasiboa da Ebaluatzailea aktiboa da
    Ariketak erabiltzen dira Ebidentziei erreparatzen zaie
    Programaren parteak edo emaitzak ebaluatzen dira Prozesua eta osotasuna ebaluatzen dira
    Landutako programara mugatuta Esperientziaren bidez eta programatik kanpo eskuratutako jakintza aintzat hartzen du

    Ebaluazioa? Zergatik gogoratu dut ebaluazioa orain? Udaberria ote?

  • Lynksee, zerbitzu berriak: joomla eta moodle  

    2007-04-26 00:30

    albisteak

    Lynksee-k zerbitzuen esparrua zabaldu du. Oraindik ez daude martxan asko, baina laster ei datoz.

    • IKTeroen blogean egin zuten aipamenaren bidez jakin genuen zerbitzua euskaraz ere eskaintzeko asmoa daukatela.
    • Laster baten, Joomla eta Moodle gehituko dituzte aplikazioen artean. Oso berri ona hezkuntza eta irakaskuntza mundukoontzat. Eta aukeren esparrua oraindik gehiago zabaltzen da.
    • Azkenengoz, eta hau martxan dago dagoeneko, Lynksee-n dauzkagun tresna guztiak norberaren domeinuaren azpian ere funtzionatu dezakete. Domeinua erosita badaukazu, zeure orriak haren azpian agertuko dira, Lynksee-ren azpidomeinuan agertu beharrean.
    Aurrekoan gomendagarria dela esan bagenuen, oraingo hauekin areago. Zerbitzu desberdinak eskaini nahi badira, apurtxu bat (baina apurtxu bat bakarrik) teknoendredantea bazara, eta zerbitzaria kontratatu nahi ez baduzu, aukera hau benetan gomendagarria da.
    Adibidez, eskola bateko zerbitzu desberdinak atondu daitezke: ataria, bloga, wikia, argazkiak.... blogaren korsera mugatu barik, dokumentazioa sarean ipini wikiaren bidez, zentroaren informazioa atari dotore batean zabaldu, eskolako foroak antolatu, lan-taldeak,...
    Lastima ideia lehenago garatu ez izana, bestela gaur egun web2.0 zerbitzuetan pisu handia edukiko luke zerbitzu honek.

  • Lynksee: atari konpletoa  

    2007-04-01 23:50

    albisteak


    Genbetaren     bidez Lynksee zerbitzua deskubritu dut gaur. Ostatze-zerbitzu askok eskaintzen dutena eskaintzen du leku bakar batean. Esan daiteke orain arte debadeko klona egiteko lekurik aproposena izan daitekeela.

    Eduki desberdinak antolatzeko web-tresna ezagunak instalatuta eskaintzen ditu doan norberak bere beharren arabera egokitzeko. Ostatze-zerbitzuen alternatiba modura aurkezten da, eta egia esanda oso eskaintza erakargarria da. Honako tresnak dituzu une honetan kontu batean:

    Ohi dugun legez, Karrajuaren klona egin dugu. Hemen daukazue:

    Egia esanda, Karrajuan erabili ditugun funtzionalitate gehienak atondu daitezke zerbitzu honetako tresnen bidez. Oso zerbitzu interesgarria duda barik norberaren ataria, edo euskaltegi-eskola batena, edo lan-talde batena.

    Konfigurazio aukera batzuk falta zaizkio oraindik, gehien bat tresnen konfigurazioa eta aukerei dagozkienak: hizkuntza (ingelesa, gaztelania eta katalana oraingoz), diseinua, pluginak eta gehigarriak,.. Aukeran on-line agregatzailea gehituko nioke (gregarius adibidez). Ez dugu asko sakondu oriandino dena dela, baliteke ikusi ez dugun aukera gehiago izatea.

    Badirudi garapenean jarraitzen dutela, eta zerbitzu eta aukera gehiago integratzeko asmoa daukatela. Berauen artean Drupal-en moduko CMSa eskainiz gero, orduan bai edukiko genuke klon-klona.

    Tira ba, zerbitzu interesgarria eta gomendagarria momentuz, eta, gehien bat, oso ideia ona.

  • Tumblr: tumblelog bat  

    2007-03-08 00:22

    Mezuak


    Ez dut tumblelogen kontua ezagutu izan, eta Genbetaren mezu honen bidez  kontzeptua bera eta eredua ematen duen zerbitzu bat ezagutu ditut: Tumblr.

    Tumblelog bat, labur esanda, klase askotako edukiak (testuak, aipuak, argazkiak, estekak,..) blogen antzera, baina berauen muga batzuk barik (titulua ipini beharra, testuaren itxura,...) posteatzea ahalbidetzen duen sistema da. Askoz libreagoa, oharr-blok modura, eguneroko modura, edo zerrenda kronologiko modura nahi bada.

    Tumblr zerbitzuan zabaldu dut kontua: http://karrajua.tumblr.com. Hauek dira berton topatu daitezkeen aukerak:

    • Blog mezu arrunta

    • Argazkia

    • Aipuak

    • Estekak

    • Elkarrizketak

    • Bideoak

    • eta agregatzaile modura ere erabil daiteke, jarioa sartu eta buletin modura erabil daiteke.
    Eduki mota guztietan titulua ipintzea hautazkoa da. Ikusten duzuenez karrajuaren funtzionalitate batzuk ekarri daitezke honako sistema batera. Karrajuaren eta del.cio.us-en lastermarken jarioak sartu ditut eta probako mezu batzuk ere egin ditut.

    Ez da beste munduko ezer, baina kontzeptua sinpletasunagatik eta irekitasunagatik, baita itxuragatik ere, gustatu egin zait.

    Technorati Tags: tumblelog, tumblr, karrajua

  • Terapad: zerbitzu berri interesgarria  

    2007-01-10 13:39

    albisteak

    Terapad.com

    Wwwhat's new-ren bidez jakin dut honen berri. Blog plataforma berria baina zerbitzu osagarri askorekin.
    • CMSa
    • Denda birtuala egiteo aukera
    • Foroak
    • Egutegiak
    • .....
    Gauza gehiago ere eskaintzen du. Ikusten duzuenez bloga baino gehiago debaldeko CMSa eskaintzen duela esan daiteke.
    Beste klon bat egin dut probatzeko. Ea agintzen duen guztia betetzen duen:
    http://karrajua.terapad.com

    Technorati Tags: bloga, cms, karrajuklona, terapad

  • Netcipia: wikibloga eta gehiago  

    2006-12-28 16:23

    albisteak

    Karrajuak egiteko aukeren bila orain arte zerbitzu bakar baten karraju osoena egiteko modua ematen diguna aurkitu dut: Netcipia. Zerbitzu berria da eta oraindino igartzen da garapenean dagoela. Wikiblog modura definitu daiteke. Honako aukerak ematen ditu:

    • Wiki zerbitzu askoren modura espazioak edo wikiguneak sortzeko aukera ematen du. Hemen gure proba.
    • Wikiekin batera espazio bakoitzean bloga sortzeko aukera ere ematen du. Karraju horretako bloga adibidez.
    • Gune baten barruan atal desberdinak osatu daitezke wiki desberdinekin edo blogaren kategoriekin.
    • Norberarena izan daiteke, publikoa, pribatua edo kolaboratiboa.
    • RSSak, argazki bildumak eta hainbat funtzionalitate berezi ematen ditu

    Esan dugun legez, garapenean dago oraindino eta hobetzeko gauzak dauzka: blogaren editorea, itxura,... Bestalde, gauza batzuk editatzeko maila aurreratutxua eskatzen du. Edozelan ere, oso aukera interesgarria norberararen, lan-taldearen edo ikas-taldearen guneak antolatzeko.
    Aurreko baten ere esan genuen, euskaraz honelako zerbitzuren bat estimatuko genuke askok.

    Technorati Tags: netcipia, wiki, blog, wikiblog, karrajua